Serviste stok iki şekilde para batırır: ya parça yoktur ve iş durur (müşteri bekler, lift meşgul kalır), ya da parça fazladır ve sermaye rafta uyur. İkisinin de ilacı aynıdır: kayıt ve birkaç basit kural. İşte en sık gördüğümüz 7 hata:
1. Stok kaydının hiç olmaması
"Depoya bakınca görüyorum zaten" yaklaşımı, depo büyüdükçe çöker. Çözüm: tek seferlik sayım yapın ve o günden sonra her giriş-çıkışı kaydedin. Mükemmel başlamayın; en çok kullandığınız 50 kalemle başlayın.
2. Kritik seviye tanımlamamak
Her parçanın bir "bunun altına düşersem sipariş veririm" seviyesi olmalı. Yağ filtresi için 10, az kullanılan bir sensör için 1 olabilir. USTA'da kritik seviyeye düşen parça sizi bekletmeden uyarır; siparişi iş durmadan verirsiniz.
3. İş emrine yazılan parçayı stoktan düşmemek
Parça araca takıldı ama stoktan düşülmedi — üç ay sonra kayıtla raf tutmuyor, sayım güveni bitiyor. Kural basit: parça yalnızca iş emri üzerinden çıkar. Böylece hem stok doğru kalır hem her parçanın hangi araca gittiği bellidir; garanti takibi de bedavaya gelir.
4. Alış fiyatını güncellememek
Parça fiyatları sık değişiyor. Son alış fiyatı kayıtlı değilse verdiğiniz fiyat eski maliyete göredir ve fark sizin kârınızdan çıkar. Her mal kabulünde alış fiyatını güncelleyin.
5. Tedarikçi performansını takip etmemek
Hangi tedarikçi hızlı getiriyor, hangisinin iadesi sorunsuz, hangisi fiyatta oynuyor? Alışlarınızı tedarikçi bazında kaydederseniz bu soruların cevabı raporda görünür; pazarlık gücünüz artar.
6. Ölü stoğu görmezden gelmek
Bir yıldır hareket görmeyen parça, para değil yüktür. Altı ayda bir "hareketsizler" listesi çıkarın: iade edin, kampanyayla eritin ya da başka serviste ihtiyacı olana satın. Raf yeri de sermaye de sınırlıdır.
7. Sayımı bayram temizliğine bırakmak
Yılda bir dev sayım yerine, her hafta 10-15 kalemlik mini sayım yapın (döngüsel sayım). Fark küçükken yakalanır, kimseyi mesaiye bırakmaz ve stok kaydınıza güven hep yüksek kalır.
Nereden başlamalı?
- En çok dönen 50 parçayı listeleyin ve sayın.
- Her birine kritik seviye yazın.
- "Parça yalnızca iş emrinden çıkar" kuralını ilan edin.
- Haftalık mini sayımı takvime koyun.
Bu dört adım, çoğu serviste ilk üç ayda kendini gösterir: iş parça yüzünden durmaz, ay sonu kâr hesabı gerçeğe yaklaşır, depodaki uyuyan para azalır.